ناسا با تصاویر سرخ، سفید و آبی از کیهان تولد ۲۵۰ سالگی آمریکا را جشن گرفت

ناسا با انتشار مجموعه‌ای تازه از تصاویر کیهانی، ۲۵۰ سالگی ایالات متحده را با رنگ‌های سرخ، سفید و آبی جشن گرفت و چهار جرم آسمانی در اعماق فضا را به نمایش گذاشت.

رصدخانه پرتو ایکس چاندرا که از سال ۱۹۹۹ در مدار زمین قرار دارد، در این مجموعه با ترکیب داده‌ها، منظره‌هایی از برخی چشمگیرترین محیط‌های کیهانی را پیش چشم مخاطبان گذاشت. این تصاویر که ۳۰ ژوئن ۲۰۲۶ منتشر شدند، هم از بقایای ستاره منفجرشده می‌گویند و هم از خوشه‌ای کهکشانی عظیم که ساختار آن تحت تأثیر ماده تاریک شکل گرفته است.

به‌گزارش لایو‌ساینس، تصاویر با هدف گرامی‌داشت سالروز ۲۵۰ سالگی آمریکا منتشر شد و چهار جرم اعماق فضا را در قالب رنگ‌های پرچم ایالات متحده به نمایش گذاشت. ترکیب داده‌های پرتو ایکس چاندرا با مشاهدات هابل و تلسکوپ فضایی جیمز وب، در کنار داده‌های به‌دست‌آمده از رصدخانه‌های زمینی، نمایی چندلایه از جهان فراهم کرده است.

درخشان‌ترین تصویری که بیش از همه حال‌وهوای آتش‌بازی چهارم ژوئیه را تداعی می‌کند، ذات‌الکرسی یا کاسیوپیا اِی (Cassiopeia A)، یکی از مشهورترین بقایای ابرنواختر در صورت فلکی ذات‌الکرسی است. این جرم حدود ۱۱هزار سال نوری از زمین فاصله دارد و در بخش بالا، سمت چپ مجموعه دیده می‌شود.

داده‌های پرتو ایکس چاندرا که با رنگ آبی و بنفش نمایش داده شده‌اند، موج شوک ناشی از انفجار ستاره‌ای پرجرم را نشان می‌دهند و عناصری مانند آهن، کلسیم و اکسیژن را ردگیری می‌کنند. در مقابل، داده‌های فروسرخ تلسکوپ جیمز وب با رنگ‌های سرخ و سفید روی آن نشسته‌اند و پوسته‌ی در حال گسترش آوار و غبار کیهانی را برجسته می‌کنند. ناسا می‌گوید سرچشمه‌ی همه‌ی این‌ها، ستاره‌ی بزرگی بوده که حدود ۳۴۰ سال پیش منفجر شده است.

در بخش بالا، سمت راست، ان‌جی‌سی ۳۶۰۳ قرار دارد؛‌ یک سحابی عظیم در بازوی مارپیچی کارینا از کهکشان راه شیری که حدود ۲۰هزار سال نوری از ما فاصله دارد. این ناحیه در تصویر به‌صورت میدانی درخشان از ستاره‌های جوان و تازه‌متولدشده دیده می‌شود. داده‌های پرتو ایکس چاندرا، تابش پرتو ایکس سحابی را آشکار می‌کنند و داده‌های هابل در نور مرئی، فروسرخ و فرابنفش، مجموعه‌ای چشم‌نواز از ستاره‌ها را همراه با غبار و گاز نشان می‌دهند. ان‌جی‌سی ۳۶۰۳ بزرگ‌ترین سحابی دیده‌شده در نور مرئی در کهکشان ما محسوب می‌شود.

در پایین، سمت راست، ان‌جی‌سی ۴۷۳۶ یا ام ۹۴ قرار گرفته که ماهیتی کاملا متفاوت دارد و به‌صورت کهکشانی مارپیچی در فاصله‌ای حدود ۱۹ میلیون سال نوری از زمین در صورت فلکی سگ‌های شکاری دیده می‌شود. شهرت این کهکشان به بازوهای کم‌نور بیرون از بخش مرکزی بیضوی‌شکل آن برمی‌گردد؛ ناحیه‌ای که با عنوان حلقه‌ی ستاره‌فشان شناخته می‌شود و ستاره‌زایی تازه در آن جریان دارد. در این نما، داده‌های پرتو ایکس چاندرا روی تصویری در نور مرئی که رصدگران و عکاسان نجومی زمینی از آسمان ثبت کرده‌اند، قرار گرفته تا ساختار این کهکشان را با جزئیات بیشتر نشان دهد.

چهارمین تصویر، زی‌دبلیواِل ۰۰۲۴+۱۶۵۲ (ZwCl 0024+1652) را در پایین، سمت چپ نشان می‌دهد؛ خوشه‌ای کهکشانی دوردست که ستاره‌شناسان با کمک داده‌های تلسکوپ هابل، وجود ماده تاریک را در آن استنباط کردند. این سامانه در صورت فلکی حوت قرار دارد و حدود پنج میلیارد سال نوری از زمین فاصله دارد.

داده‌های پرتو ایکس رصدخانه چاندرا نیز مخزن عظیمی از گاز فوق‌داغ را آشکار می‌کنند که در تصویر با رنگ سرخ نمایش داده شده است. جرم این گاز به‌تنهایی از مجموع جرم همه کهکشان‌های این خوشه بیشتر است. این سامانه حدود پنج میلیارد سال نوری از زمین فاصله دارد و در صورت فلکی حوت جای گرفته است.

انتشار تصاویر تنها به قاب‌های دیداری محدود نمانده و برای ان‌جی‌سی ۳۶۰۳، ان‌جی‌سی ۴۷۳۶ و ZwCl 0024+1652 نسخه‌های صوتی‌سازی‌شده نیز که داده‌های نجومی را به صدا تبدیل کرده‌اند، منتشر شده است. هدف ناسا از این پروژه، آن است که مخاطبان بتوانند فضا را نه‌تنها با چشم، بلکه از طریق شنیدن نیز تجربه کنند.